نگهداری از مرغ ها در فصل سرما؛ راهنمای کامل مراقبت، تغذیه و جلوگیری از کاهش تخمگذاری در هوای سرد

با شروع فصل پاییز و زمستان، شرایط نگهداری مرغ‌های تخمگذار تغییر می‌کند و بسیاری از مرغداران خانگی با مشکلاتی مانند:

• کاهش تخمگذاری

• یخ زدن آب

• سرمازدگی تاج و ریش

• افزایش مصرف دان

• بیماری‌های تنفسی

• و حتی تلفات گله

مواجه می‌شوند.

بعضی افراد تصور می‌کنند مرغ‌ها به دلیل داشتن پر، به راحتی سرما را تحمل می‌کنند و نیازی به تغییر شرایط نگهداری ندارند. در حالی که اگر مدیریت زمستانی به درستی انجام نشود، حتی گله‌های سالم نیز دچار افت تولید و مشکلات سلامتی خواهند شد.

خبر خوب این است که مرغ‌ها در بسیاری از موارد سرما را بهتر از گرمای شدید تحمل می‌کنند؛ البته به شرطی که:

• محیط خشک باشد،

• باد مستقیم وجود نداشته باشد،

• تغذیه مناسب فراهم شود،

• و اصول نگهداری در زمستان رعایت شود.

در این مقاله به صورت کامل تمام نکات لازم برای نگهداری مرغ تخمگذار در فصل سرما را بررسی می‌کنیم.

مرغ ها تا چه دمایی سرما را تحمل می کنند؟

بسیاری از مرغ‌های بالغ و سالم در صورت عادت داشتن به محیط، می‌توانند دماهای نزدیک به صفر و حتی چند درجه زیر صفر را نیز تحمل کنند.

مشکل اصلی معمولاً خود سرما نیست، بلکه ترکیب این عوامل است:

• رطوبت بالا

• باد سرد

• خیس شدن پرها

• و تهویه نامناسب

در واقع یک مرغ در دمای منفی ۵ درجه در محیط خشک و بدون باد، معمولاً وضعیت بهتری نسبت به مرغی در دمای ۵ درجه با رطوبت بالا و باد مستقیم خواهد داشت.

بنابراین هنگام آماده کردن سالن برای زمستان، کنترل رطوبت و جریان هوا اهمیت بیشتری از بالا بردن بیش از حد دما دارد.

چرا تخمگذاری مرغ ها در زمستان کاهش پیدا می کند؟

کاهش تخمگذاری در زمستان یکی از طبیعی‌ترین اتفاقات در مرغداری است.

بدن مرغ در فصل سرما بخش زیادی از انرژی خود را صرف موارد زیر می‌کند:

• حفظ دمای بدن

• تولید گرما

• و مقابله با استرس محیطی

در نتیجه انرژی کمتری برای تولید تخم باقی می‌ماند.

از طرف دیگر کوتاه شدن طول روز نیز نقش مهمی دارد. مرغ برای تولید منظم تخم به حدود ۱۴ تا ۱۶ ساعت روشنایی در روز نیاز دارد و کاهش نور طبیعی باعث کاهش فعالیت سیستم تولیدمثلی می‌شود.

چگونه از کاهش تخمگذاری در زمستان جلوگیری کنیم؟

تامین نور کافی

یکی از مهم‌ترین اقدامات، تنظیم برنامه نوردهی است.

اگر طول روز کوتاه شود، مرغ تصور می‌کند فصل تولیدمثل به پایان رسیده و تولید تخم کاهش می‌یابد.

بسیاری از مرغداران خانگی در زمستان از نور مصنوعی استفاده می‌کنند تا مجموع ساعات روشنایی روز به حدود ۱۴ ساعت برسد.

البته افزایش ناگهانی و شدید نور توصیه نمی‌شود، زیرا می‌تواند باعث استرس شود.

افزایش کیفیت تغذیه

در فصل سرما مرغ ها انرژی بیشتری مصرف می کنند و به همین دلیل نیاز غذایی آن ها افزایش پیدا می کند.

رژیم غذایی زمستان باید انرژی کافی، پروتئین مناسب و مواد معدنی موردنیاز تخمگذاری را تامین کند.

تامین آب تازه و جلوگیری از یخ زدن آب

مرغ بدون آب کافی قادر به تخمگذاری نیست. بعضی افراد روی دان تمرکز می کنند اما فراموش می کنند که مصرف آب تاثیر مستقیمی بر تولید تخم دارد.

بهترین دمای سالن مرغداری در زمستان

برای مرغ های بالغ معمولا دما حدود ۱۰ تا ۲۰ درجه شرایط مناسبی محسوب می شود.

اما مهم تر از عدد دما، ثابت بودن شرایط محیطی است.

تغییرات شدید دمایی می تواند:

• استرس ایجاد کند

• سیستم ایمنی را ضعیف کند

• احتمال بیماری را افزایش دهد

آیا استفاده از بخاری در مرغداری ضروری است؟

این موضوع به شرایط منطقه و شدت سرما بستگی دارد.

در بعضی مناطق، مرغ های سالم بدون بخاری نیز زمستان را پشت سر می گذارند به شرطی که:

• سالن عایق باشد

• باد وارد نشود

• بستر خشک بماند

اما در مناطق بسیار سرد یا هنگام نگهداری جوجه ها استفاده از سیستم گرمایشی ضروری خواهد بود.

خطرات استفاده نادرست از بخاری

گرمایش بیش از حد می تواند مشکلاتی ایجاد کند:

• خشک شدت بیش از حد هوا

• اختلاف دمای شدید بین خارج و داخل سالن

• خطر خفگی یا آتش سوزی

هدف از گرمایش، ایجاد شرایط پایدار است نه گرم کردن بیش از حد محیط.

اهمیت تهویه در زمستان

یکی از رایج ترین اشتباهات مرغداران این است که برای گرم نگهداشتن سالن، تمام منافظ تهویه را می بندند.

این کار باعث تجمع آمونیاک، رطوبت و گازهای مضر می شود.

در نتیجه احتمال بیماری های تنفسی افزایش می یابد.

تهویه مناسب باید:

• هوای آلوده را خارج کند

• اما جریان باد مستقیم روی مرغ ها ایجاد نکند

مدیریت رطوبت و بستر در زمستان

رطوبت دشمن اصلی مرغداری در فصل سرما است.

بستر خیس باعث می شود:

• بدن مرغ سریع تر گرما از دست بدهد

• بیماری های تنفسی بیشتر شود

• ابتلا به بیماری های انگلی، عفونتی بالا رود

• بوی نامطبوع ایجاد شود

بستر مناسب در زمستان باید خشک، نرم و دارای ضخامت کافی باشد.

در صورت خیس شدن، قسمت آلوده باید سریع تعویض شود.

محافظت از تاج و ریش در برابر سرمازدگی

تاج و ریش مرغ به دلیل خون رسانی بالا، بیشتر از سایر قسمت های بدن در معرض سرمازدگی قرار دارند.

علائم سرمازدگی شامل:

• تغییر رنگ تاج

• سیاه شدن نوک تاج

• و ایجاد زخم است.

این مشکل بیشتر در نژادهای تاج بزرگ و مناطق بسیار سرد دیده می شود.

آیا مرغ ها در زمستان به فضای باز نیاز دارند؟

بله.

در روزهایی که بارندگی شدید وجود ندارد و باد شدید نمی وزد مرغ ها می توانند برای مدتی در فضای باز فعالیت کنند.

فعالیت روزانه باعث

• کاهش استرس

• بهبود سلامت

• کاهش مشکلات رفتاری

می شود.

بیماری های رایج مرغ ها در زمستان

فصل سرما می تواند احتمال بروز بعضی بیماری ها را افزایش دهد، از جمله:

• بیماری های تنفسی

• سرماخوردگی

• عفونت های ناشی از رطوبت

• مشکلات ناشی از تهویه ضعیف

بنابراین بررسی روزانه وضعیت گله در زمستان اهمیت بیشتری پیدا می کند.

جمع بندی نهایی

نگهداری موفق مرغ‌های تخمگذار در زمستان بیشتر از آنکه به گرم کردن بیش از حد سالن وابسته باشد، به مدیریت صحیح محیط بستگی دارد.

اگر:

• بستر خشک باشد،

• تهویه مناسب برقرار باشد،

• آب یخ نزند،

• تغذیه کافی تامین شود،

• و نوردهی اصولی انجام شود،

مرغ‌ها می‌توانند زمستان را بدون مشکل پشت سر بگذارند و تولید تخم مناسبی نیز داشته باشند.

بیشتر مشکلات زمستانی در مرغداری‌های خانگی نه به دلیل خود سرما، بلکه به دلیل رطوبت، تهویه نامناسب و مدیریت اشتباه ایجاد می‌شوند.

تغذیه مناسب در فصل سرما نقش بسیار مهمی در حفظ سلامت مرغ‌ها و جلوگیری از افت تخمگذاری دارد. اگر می‌خواهید بدانید مرغ تخمگذار در شرایط مختلف به چه مواد غذایی و مکمل‌هایی نیاز دارد، پیشنهاد می‌کنیم مقاله «برنامه غذایی مرغ تخمگذار برای افزایش تولید تخم مرغ» را نیز مطالعه کنید. 🐔🥚🌾