چرا مرغ ها روی تخم نمی خوابند؟ بررسی کامل علت کرچ نشدن مرغ و راه های تحریک کرچی

خیلی از افراد انتظار دارند هر مرغی بعد از گذاشتن چند تخم، خودش کرچ شود و روی تخم ها بخوابد؛ اما در عمل می بینید که مرغ تخم می گذارد و لانه را رها می کند و تمایلی به خوابیدن ندارد یا چند ساعت می خوابد و بعد دوباره از لانه بیرون می آید.

بعضی مرغ ها حتی در تمام عمرشان هیچوقت کرچ نمی شوند.

این موضوع برای کسانی که می خواهند بدون دستگاه جوجه کشی، جوجه کشی طبیعی انجام دهند اهمیت زیادی دارد. چون اگر مرغ وارد غریزه کرچی نشود عملا روی تخم ها نمی خوابد و جوجه کشی طبیعی انجام نمی شود.

واقعیت این است که کرچ شدن به عوامل زیادی بستگی دارد که در این مقاله به بررسی کامل این موضوعات می پردازیم.

کرچی دقیقا چیست؟

کرچی ( کرک) یک رفتار غریزی در مرغ است که باعث می شود:

• میل شدید به خوابیدن روی تخم پیدا کند

• مدت زیادی در لانه بماند

• کمتر غذا بخورد

• و از تخم ها محافظت کند.

در این حالت بدن مرغ از نظر هورمونی تغییر می کند تا بتواند:

• تخم ها را گرم نگه دارد

• و جوجه کشی طبیعی انجام شود.

پس کرچی فقط «نشستن روی تخم» نیست؛ بلکه یک تغییر رفتاری و هورمونی کامل است.

آیا همه مرغ ها کرچ می شوند؟

خیر.

یکی از مهم ترین نکاتی که خیلی از افراد نمی دانند این است که همه مرغ ها غریزه کرچی قوی ندارند.

بعضی نژادها به مرور اصلاح شده اند تا تخم بیشتری بگذارند و کمتر کرچ شوند.

چون در مرغداری صنعتی کرچی باعث توقف تخمگذاری می شود و از نظر تولید اقتصادی مطلوب نیست.

نژاد مرغ؛ مهم ترین عامل کرچ شدن

نژاد تاثیر زیادی روی غریزه کرچی دارد. برخی نژادها غریزه کرچی بالایی دارند و زود تر کرچ می شوند و برخی کمتر. البته حتی در یک نژاد مشخص هم ممکن است یک مرغ چندین بار کرچ شود و مرغ دیگر اصلا کرچ نشود.

مرغ های بومی و محلی و زینتی

مرغ های محلی معمولا:

• غریزه مادری قوی تری دارند

• راحت تر کرچ می شوند

• و بهتر روی تخم می خوابند

به همین دلیل برای جوجه کشی طبیعی گزینه بهتری هستند.

نژاد برهما و گلین نیز معمولا به داشتن غریزه مادری و تمایل به کرچی شناخته می شوند.

نژاد مرندی و آمروک تخمگذارهای خوبی است اما در بین گله مرغ هایی که تمایل به کرچ شدن داشته باشند وجود دارند. شدت و دفعات کرچ شدن به خط ژنتیکی و شرایط نگهداری و ویژگی های همان مرغ بستگی دارد.

از دیگر نژادهایی که بین مرغداران به داشتن تمایل بیشتر به کرچی شناخته می شوند می توان به کوچین (کوشین) ، سیلکی، اورپینگتون، ساسکس و کورنیش اشاره کرد. در بین این نژاد ها، سیلکی به خصوص به غریزه مادری بسیار قوی معروف است و معمولا یکی از گزینه های مناسب به جوجه کشی طبیعی محسوب می شود.

مرغ های صنعتی

بسیاری از نژادهای صنعتی مانند لگهورن برای تولید بالای تخم اصلاح شده اند به همین دلیل غریزه کرچی در آن ها ضعیف شده است.

نکته مهم این است که هیچ نژادی را نمی توان صددرصد کرچ یا غیر کرچ دانست. ژنتیک، سن، فصل و شرایط نگهداری و تغذیه و حتی سابقه کرچی مادر می تواند روی این موضوع اثر بگذارد.

سن مرغ و تاثیر آن روی کرچی

مرغ خیلی جوان معمولا هنوز غریزه مادری کامل ندارد و کمتر کرچ می شود.

از طرف دیگر مرغ خیلی پیر هم ممکن است توان بدنی کافی نداشته باشد و یا تمایل کمتری به خوابیدن روی تخم نشان دهد.

معمولا های سالم و بالغ بهترین شانس کرچ شدن را دارند.

تعداد تخم ها روی تحریک کرچی تاثیر دارد

مرغ وقتی تعداد مشخصی تخم در لانه ببیند، احتمال بیشتری دارد که وارد حالت کرچی شود.

اگر تخم ها مرتب و سریع جمع شوند و یا تعدادشان کم باشد ممکن است غریزه کرچی تحریک نشود. به همین دلیل برخی مرغداران برای تحریک کرچی چند تخم مصنوعی یا تخم واقعی در لانه می گذارند.

استرس و ناامنی؛ دشمن کرچی

مرغ برای کرچ شدن باید احساس امنیت کند.

اگر محیط شلوغ، پر سر و صدا و ناامن باشد مرغ معمولا روی تخم نمی خوابد.

مرغ کرچ باید ساعات طولانی در لانه بماند بنابراین فقط ر محیطی آرام این رفتار را نشان می دهد.

عواملی که باعث استرس می شوند

مواردی مثل:

• حضور حیوانات شکارچی

• جابه جایی مداوم

• نور شدید

• دعوا در گله

• رفت و امد زیاد

• یا دستکاری مکرر لانه

می تواند مانع کرچی شود.

لانه نامناسب و تاثیر آن بر خوابیدن روی تخم

بعضی مرغ ها فقط بخاطر نامناسب بودن لانه کرچ نمی شوند.

لانه باید:

• آرام

• نیمه تاریک

• خشک

• و راحت

باشد.

اگر لانه در مسیر رفت و آمد باشد یا کوچک باشد یا نور مستقیم به لانه بتابد مرغ احساس امنیت نمی کند.

تغذیه و وضعیت بدنی مرغ

مرغ ضعیف یا دچار کمبود غذایی معمولا انرژی کافی برای کرچ شدن ندارد.

کرچ شدن انرژی زیادی از مرغ می گیرد، چون:

• مدت طولانی روی تخم می خوابد

• کمتر غذا می خورد

• و بدنش درگیر گرم نگهداشتن تخم ها می شود

بنابراین مرغ باید سالم، قوی و دارای تغذیه مناسب باشد.

فصل و آب و هوا

کرچی معمولا در فصل بهار و تابستان بیشتر دیده می شود و بهترین زمان برای تحریک غریزه کرچی هستند.

در فصل سرد و روزهای کوتاه تمایل به کرچی کمتر می شود.

نور و تاثیر آن بر کرچی

نور نقش مهمی در هورمون های مرغ دارد.

نور خیلی زیاد یا روشنایی دائمی ممکن است غریزه کرچی را کم کند. نور تاثیر مستقیمی روی تخمگذاری مرغ ها دارد و تمایل به تخمگذاری بالا می رود.

نور شدید هم باعث استرس و تنش در گله می شود که باعث می شود مرغ احساس امنیت نداشته باشد و تمایل به کرچی کاهش یابد.

محیط آرام با نور کم معمولا نتیجه بهتری دارد.

چرا بعضی مرغ ها چند روز می خوابند و بعد رها می کنند

این اتفاق خیلی رایج است.

گاهی مرغ وارد کرچی ناقص می شود و کاملا کرچ نمی شود.

اگر:

• استرس وارد شود

• هوا خیلی گرم باشد

• یا مرغ ضعیف باشد

ممکن است تخم ها را رها کند.

چگونه مرغ را تحریک به کرچی کنیم؟

برای افزایش احتمال کرچی:

• محیط آرام ایجاد کنید

• لانه مناسب داشته باشید

• تخم کافی داخل لانه بگذارید

• استرس را کم کنید

• از مرغ های مستعد کرچ شدن استفاده کنید

بعضی مرغداران تخم مصنوعی در لانه می گذارند و لانه ای جدا در محیطی آرام و نیمه تاریک می گذارند.

آیا می توان مرغی که غریزه کرچی ندارد را مجبور به خوابیدن روی تخم ها کرد؟

معمولا خیر.

اگر نژاد یا غریزه مرغ ضعیف باشد، حتی با تحریک هم ممکن است نتیجه خوبی نگیرید.

آیا دستگاه جوجه کشی بهتر است یا مرغ کرچ؟

هرکدام مزایا و معایب خود را دارند.

مرغ کرچ:

• طبیعی تر عمل می کند

• از جوجه ها مراقبت می کند

• و نیاز به برق ندارد

اما

• تعداد تخم حدود است

• همه مرغ ها قابل اعتماد نیستند

دستگاه جوجه کشی:

• کنترل بیشتری می دهد

• ظرفیت بالاتری دارد

• اما نیاز به مدیریت دقیق دارد

جمع بندی نهایی

کرچ نشدن مرغ معمولا به دلیل:

• نژاد

• استرس

• شرایط نامناسب محیط

• سن

• تغذیه

• یا مدیریت اشتباه

اتفاق می افتد.

همه مرغ ها غریزه مادری قوی ندارند و بعضی نژادها خیلی سخت کرچ می شوند. اگر

• محیط آرام

• لانه مناسب

• تغذیه کافی

• و شرایط طبیعی

فراهم شود، احتمال کرچ شدن در مرغ های مستعد بیشتر خواهد شد.

اگر می خواهید با علائم کرچی و روش های خارج کرن مرغ از کرچی آشنا شوید پیشنهاد می کنم مقاله « کرچی مرغ چیست و چطور مرغ را کرچ یا از کرچی خارج کنیم؟» را نیز مطالعه کنید.