چرا جوجه ها رشد نمی کنند؟ علت ریز ماندن، ضعف و رشد کند جوجه ها

در پرورش جوجه ها گاهی پیش می آید که جوجه ها برخلاف انتظار رشد خوبی ندارند، ضعیف می مانند یا نسبت به سن خود کوچک تر هستند.

رشد ضعیف جوجه فقط یک مشکل ظاهری نیست؛ چون جوجه ای که در دوران اولیه رشد مناسبی نداشته باشد، در آینده هم معمولا:

• مرغ ضعیف تری می شود

• تخمگذاری کمتری دارد

• و مقاومت بدنی کمتری نسبت به بیماری ها دارد.

در این مقاله بررسی می کنیم:

• مهم ترین علت های رشدنکردن جوجه چیست

• چرا بعضی جوجه ها ریز می مانند

• چه عواملی باعث ضعف جوجه می شود

• و چگونه می توان رشد جوجه ها را بهتر کرد.

آیا همه جوجه ها باید رشد یکسانی داشته باشند؟

خیر. تفاوت جزیی در رشد طبیعی است. عواملی مثل:

• نژاد

• ژنتیک

• جنسیت

• شرایط جوجه کشی

روی سرعت رشد تاثیر دارند.

اما اگر:

• بیشتر جوجه ها کوچک مانده اند

• یا اختلاف رشد شدید وجود داشته باشد

معمولا نشان دهنده وجود مشکل در تغذیه یا شرایط نگهداری است.

مهم ترین علت های رشد نکردن جوجه ها

در بیشتر موارد، رشد ضعیف در جوجه ها به یکی از این عوامل مربوط می شود:

• تغذیه نامناسب

• دمای اشتباه

• بیماری

• استرس

• تراکم بالا

• یا کیفیت پایین جوجه اولیه

گاهی هم چند عامل همزمان باعث این مشکل می شوند.

تغذیه نامناسب؛ مهم ترین علت ریز ماندن جوجه ها

بزرگ ترین دلیل رشد ضعیف جوجه ها معمولا تغذیه اشتباه است.

جوجه در هفته های اول زندگی رشد بسیار سریعی دارد و اگر:

• پروتئین کافی دریافت نکند

• ویتامین کم داشته باشد

• یا فقط غذای خانگی بخورد

بدن نمی تواند رشد طبیعی داشته باشد.

کمبود پروتئین

چروتئین مهم ترین ماده برای :

• رشد عضلات

• ساخت پر

• و رشد بدن است.

اگر جوجه فقط نان، برنج یا گندم بخورد معمولا پروتئین کافی دریافت نمی کند و ریز می ماند.

استفاده از دان نامناسب

بعضی از افراد به جوجه، دان مرغ تخمگذار یا غذای مرغ بالغ می دهند. این کار اشتباه است چون ترکیب غذایی متفاوت است و مواد مورد نیاز جوجه کامل نیست و رشد را ضعیف می کند.

دمای نامناسب و تاثیر آن بر رشد جوجه ها

حتی اگر بهترین دان هم استفاده کنید ولی دما مناسب نباشد می تواند رشد جوجه را متوقف کند.

سرد بودن محیط

وقتی جوجه سردش باشد:

• انرژی بدن صرف گرم شدن می شود

• اشتها کم می شود

• رشد کند می شود

جوجه سرد معمولا پف می کند و بی حال می شود و نزدیک منبع گرما جمع می شود.

گرمای بیش از حد

گرمای زیاد هم خطرناک است.

در محیط خیلی گرم:

• جوجه کمتر غذا می خورد

• آب زیادی از دست می دهد

• و رشد مناسب ندارد.

کمبود آب تمیز

بعضی مرغداران فقط روی دان تمرکز می کنند، درحالیکه آب اهمیت بسیار زیادی دارد.

اگر آب آلوده، گرم یا کم باشد جوجه اشتهایش کم می شود و رشد خوبی نخواهد داشت.

بیماری ها و انگل ها

گاهی جوجه غذای کافی می خورد اما باز هم رشد نمی کند. در این شرایط باید انگل داخلی یا مشکلات گوارشی بررسی شود.

پیشنهاد میشود برای پیشگیری از انگل ها از سن دو ماهگی به بعد جوجه از ضدانگل های داخلی به صورت دوره ای استفاده شود.

انگل های روده ای

انگل ها مواد غذایی بدن را مصرف می کنند و باعث:

• لاغری

• ضعف

• اسهال

• و رشد ضعیف می شوند.

اسهال و مشکلات گوارشی

اسهال باعث می شود مواد غذایی جذب بدن نشوند. جوجه مبتلا به اسهال معمولا ریز می ماند و ضعیف می شود.

تراکم بالا و شلوغی

اگر تعداد زیادی جوجه در فضای کوچک نگهداری شوند:

• استرس بیشتر می شود

• جوجه های ضعیف تر به دان نمی رسند

• و رشد یکنواخت از بین می رود.

و حتی ممکن است جوجه های ضعیف تر زیر پای دیگر جوجه ها اذیت شوند یا آسیب ببینند.

کیفیت پایین جوجه اولیه

گاهی مشکل از همان ابتدا است. اگر جوجه:

• ضعیف متولد شده باشد

• جوجه کشی نامناسب بوده باشد

• یا مولد ها کیفیت خوبی نداشته باشند

احتمال رشد ضعیف جوجه بیشتر می شود.

تاثیر استرس بر رشد جوجه ها

استرس دائمی باعث می شود بدن جوجه انرژی را صرف مقابله با تنش کند، نه رشد.

عواملی مثل:

• صدای زیاد

• جابه جایی مداوم

• ترس

• حمله حیوانات

• یا نور نامناسب

می توانند رشد جوجه را ضعیف کنند.

نشانه های جوجه ضعیف

جوجه ای که رشد مناسبی ندارد معمولا:

• کوچکتر از بقیه است

• پرهای نامرتب دارد

• بی حال است

• کمتر غذا می خورد

• و وزن کمی دارد

• گاهی استخوان پاها هم ضعیف می شود.

آیا بعضی نژاد ها دیرتر رشد می کنند؟

بله. بعضی نژادهای محلی یا سبک رشد آهسته ترن دارندو طبیعی است که دیرتر بزرگ شوند.

اما حتی در این نژاد ها هم نباید جوجه شدیدا لاغر، بی حال یا بسیار کوچک باقی بماند.

چگونه رشد جوجه ها را بهتر کنیم؟

برای رشد بهتر جوجه ها:

• دان استاندارد استفاده کنید

• دمای مناسب حفظ شود

• آب تمیز همیشه در دسترس باشد

• تراکم مناسب رعایت شود

• جوجه بیمار جدا شود

• همچنین محیط باید خشک، تمیز و بدون استرس شدید باشد.

آیا استفاده از مکمل ها لازم است؟

برای تاثیر بهتر و یا در بعضی شرایط بله. مخصوصا مولتی ویتامین و پروبیوتیک می توانند به رشد بهتر کمک کنند. اما مکمل جای تغذیه اصلی را نمی گیرد و صرفا برای تقویت و کمک است. ( پک مکمل تولد جوجه ها تهیه شده برای رشد بهتر و سریعتر و همچنین پیشگیری از تلفات اولیه در جوجه ها)

چه زمانی باید از دامپزشک کمک گرفت؟

اگر:

• تعداد زیادی از جوجه ها رشد نمی کنند

• تلفات وجود دارد

• اسهال شدید دیده می شود

• یا ضعف ادامه دار است

بهتر است یا دامپزشک مشورد شود.

جمع بندی نهایی

رشد ضعیف جوجه ها معمولا به دلیل:

• تغذیه نامناسب

• دمای اشتباه

• بیماری

• با مدیریت ضعیف

ایجاد می شود.

مهمترین نکته است که جوجه ها در هفته های اول غذای کامل، محیط گرم و تمیز، آب کافی و فضای مناسب داشته باشند.

جوجه ای که شروع سالمی داشته باشد، در آینده مرغ قوی تر و پربازده تری خواهد شد.

تغذیه صحیح مهم ترین نقش را رشد، وزن گیری و سلامت جوجه ها دارد. اگر می خواهید بدانید جوجه ها در هر سن به چه غذایی نیاز دارند و بهترین برنامه غذایی برای رشد سریع و سالم چیست، پیشنهاد می کنیم مقاله « بهترین دان برای جوجه یکروزه تا دوماهگی» را نیز مطالعه کنید.